Het priesterlijke gebed van de gemeente

Ds. Dick van Keulen

Van de woorden 'gemeente' en 'gebed' heeft ieder die in Jezus Christus gelooft wel een min of meer bijbelse voorstelling. Maar wat dčnkt u en wat vóelt u bij het woord 'priesterlijk'? Reformatorische gelovigen zijn gewend aan het ‘profetische’ spreken en aan het ‘koninklijke’ handelen van de kerk. Maar klinkt de term ‘priester’ ons nog altijd niet rooms in de oren?

Heilige Liefde
Ik schrijf dit artikel rond het kerstfeest. In dat Kind, daar in die kribbe, in die stal, komt God de Vader tot ons en kun je het gelaat van God de Vader leren kennen. Tenminste wanneer je de Bijbel erbij raadpleegt. Want we moeten het eerst met onze óren horen, voor we het met onze ógen kunnen zien. Bij dit gebeuren in die stal is een verklarende tekst onontbeerlijk. Geloven is immers uit het horen? Maar vervolgens kun je gaan zien wat je hoorde. De wanden van de stal zijn als het ware volgeplakt met zo'n verklarende tekst: 'Dit is de Zoon Gods, de Wonderbare Raadsman, de Sterke God, de Eeuwige Vader, de Vredevorst, dit is de Heiland, namelijk Christus de Here.' Het is Gods grote geheim hoe Hij deze grote titels in dit kleine Kind zichtbaar wil maken. In de uiterste kwetsbaarheid en diepe afhankelijkheid van deze vlees geworden Zoon toont God ons exact zijn eigen karakter: één en al Heilige Liefde. In de komst van zijn Zoon zien wij Gods priesterlijk bewogen hart voor zijn mensheid. Zeker, Jezus als het Beeld van de Vader is ook onze Kóning. Maar dan een Koning zoals Hij daar in de kribbe ligt; en later aan het kruis hangt. Hij is onze koninklijke Priester.

Bruggenbouwer
Reeds in het Oude Testament is het de priester, die het volk voor Gods aangezicht vertegenwoordigt, namelijk in de offerdienst der verzoening. En het is de priester die God vertegenwoordigt bij het volk, namelijk in de zegening van dat volk. Denk maar aan Zacharias. De priester draagt het belangrijkste ambt. Zo mocht de Hogepriester op de grote verzoendag alle verdriet en zonde van het volk, samen met zijn eigen last, namens het gehele volk afvoeren naar de troon van God: het verzoendeksel. Om vervolgens namens God het volk te mogen gaan zegenen.

De priester is altijd weer de grote Bruggenbouwer over de kloof die al zo lang tussen ons mensen en onze God-Schepper bestaat. Onvervangbaar is hij. Herken ik in de ogen van het Kind in de kribbe die Vader van Israël, zelfs wanneer ik zó lang blijf kijken tot ik in de brékende ogen van de stčrvende Jezus kijk? Zie ik dáár het vertoon van Gods almacht en glorie? In die kribbe, in dat kruis? In het feit dat God de voorziene dood van zijn allerliefste verdragen kon? En dat Hij die dood beantwoorden kon met een biddende Zoon: "Vader, vergeef het hun, want zij weten niet wat zij doen"? Dat gebed is voluit priesterlijk.

Bidden voor de ander
En wij: kunnen wij ooit zó priester zijn? Moet je daarvoor niet veel meer op Jezus lijken dan wij doen? Op Jezus lijken in zijn dragen, dienen, ondergáán, ja zelfs ňndergaan, in zijn nederigheid en zachtmoedigheid, in zijn bidden voor de vijand, in zijn liefhebben met die onverklaarbare en onopgeefbare liefde die Jezus kennelijk meebrengt vanuit de Troon van zijn Vader? Op Jezus lijken in zijn eindeloze priesterlijke voorbede en vergevingsgezindheid tegenover zijn haters? Maar waar ěs die priester dan vandaag onder ons? Beter: waarom zijn we niet ŕllen zulke priesters? Zulke priesters zijn immers onmisbaar? Zij zijn mensen die de ander altijd benaderen via de gekruisigde Jezus. Mensen die de zonde van de ander, samen met het eigen kwaad, naar Jezus afvoeren in plaats van het op straat te gooien. Mensen die met innerlijke bewogenheid de triestheid van uitgerangeerde mensen in gebed kunnen vertegenwoordigen bij God. Mensen die de ander in hun hart sluiten vóór ze die ander kunnen hebben veroordeeld. Mensen die vanuit Jezus' liefde bidden voor hun vrienden čn vijanden. Mensen die zich niet verschansen achter uiterlijke flinkheid en vroomheid, maar eigen kwetsbaarheid en zwakheid durven te tonen, die eigen feilbaarheid en falen ter discussie durven te stellen.

Priesters zijn mensen die weten dat ze geen van deze eigenschappen in zichzelf bezitten, maar die hun hart hebben geopend voor de bewogenheid en liefde van Jezus. Immers, Jezus wil als ons aller Hogepriester onze - ook namens anderen - beleden pijn, moeite en zonde overnemen en afvoeren naar zijn dood. Jezus wil tegelijk zijn priesterlijke bewogenheid en liefde als Pinkstergaven uitstorten in die harten welke die liefde willen doorgeven.

Een hart voor de ander ontvangen
Ons geloven is wel erg rationeel en activistisch geworden door de eeuwen heen. Jammer. Jezus doet voor het herstel van het priesterschap en van het priesterlijk gebed graag een beroep op ons gevoelsleven. Niet als basis voor ons geloven, maar als landingsplaats voor zijn priesterlijke liefde. Daarom is één van de belangrijkste kenmerken van de priester zijn plaatsbekledende voorbede voor de ander, voor de gemeente, voor de wereld in nood. Hij tracht zich eerst met de schuld en de nood van die ander te vereenzelvigen, sluit die ander daarvoor liefdevol in zijn hart. Daarna neemt hij biddend de plaats van die ander in voor Gods aangezicht. Bidt om vergeving voor zijn eigen zonden čn voor die van de ander als waren het de zijne. Waarvoor ŕnders kwam de Zoon van God in de kerstnacht in de wereld in die nederige staat? Wie anders dan Hij weet dat deze tot ontbinding overgaande mensheid, waar wij zelf deel van uitmaken, om zulke priesters schreeuwt? Moge het geheim van die kerstnacht zich eindeloos herhalen in mensen die als Maria leren bidden: ‘Zie, uw dienaar, uw dienares. Uw Woord mag ook aan mij geschieden. Ik wil U graag geestelijk ontvangen en dragen in mijn hart, bijzonder in mijn gevoelsleven, om Uw priesterlijke gezindheid in mij tot volwassenheid te zien uitgroeien.’

Bijbelleessuggesties:
Leviticus 16
Exodus 32:32
Efeze 4:11-16

Om over na te denken/ gespreksvragen:

  1. Wat roept het woord ‘priesterlijk’ bij ú op?
  2. Zijn uw gevoelens een hulp of een sta-in-de-weg bij uw gebeden en voorbeden?
  3. Hebt u geleerd uw gevoelens geheel voor Jezus te openen? Zo niet, wat weerhoudt u daarvan?
  4. Kunt u vermoeden in welke zaken binnen en/of buiten uw gemeente voor u een priesterlijke taak zou kunnen zijn weggelegd?

Auteur : Ds. Dick van Keulen

Ds. Dick van Keulen (1924) is gereformeerd emeritus - predikant en woont in Houten. Hij preekt nog regelmatig en werkt mee aan themadagen en conferenties. Hij schreef ‘Groeien in geloof’, uitgebracht door St. The Media Alliance - Amerongen. Een boek dat ook bijzonder geschikt is voor gebruik in gespreksgroepen.

De informatie op deze pagina is afkomstig uit het tijdschrift "Groei".
U kunt deze informatie online vinden op http://www.groei.org
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met:
Stichting Proclama
Postbus 271
3940 AG Doorn
Telefoon 0343 - 449 419
Fax 0343 - 449 418
Email : redactie@groei.org

Bezoekadres: "Het Berghuys"
Bergweg 1
3941 RA Doorn
(alleen na afspraak)